Staal en staal-beton in bruggen

Laureaat - Verkeers- en spoorbruggen:

OA 265 ofwel Emile Hammerelbrug in Bettembourg-Gare (LU) wint de prijs in de categorie Verkeersbruggen. Binnen deze categorie namen 13 projecten deel aan de prijs. Aan vijf van deze 13 inzendingen kende de jury een nominatie toe. Uit de nominaties werd OA 265 verkozen tot categoriewinnaar.

De Émile Hammerel-brug overspant de 7 sporen van het station van Bettembourg in het zuiden van Luxemburg en maakt de doorgang van de N13 mogelijk. Het oorspronkelijke bouwwerk, een gekromd brugtracé van voorgespannen beton met een lengte van 148 m, rustte op twee landhoofden en vijf pijlers, waarvan er drie direct in het stationsgebied waren geplaatst. Na vergelijkende studies werd gekozen voor een reconstructie. Daar de minimaal benodigde overspanning meer dan 75 m bedroeg, werd gekozen voor een boogconstructie waarvan het brugdek moest aansluiten op de weg in een bocht van 52 m, wat een uniek kenmerk opleverde. Het orthotrope ontwerp volledig in staal was een gevolg van de algehele optimalisatie van de doorlooptijd.

De jury motiveert haar beslissing: “De beperkte ruimte rondom het station van Bettembourg en de wens om minder steunpunten te gebruiken heeft tot dit bijzondere ontwerp geleid. Het slopen van het betonnen wegdek en de plaatsing van de stalen boog vergde slechts 4 weken van spoorstremming. De combinatie van één dragende boog met het gebogen verkeersdek is bijzonder geslaagd. Op deze wijze is een forse overspanning gerealiseerd en de brug passend gemaakt in zijn omgeving. De relatief kleine bochtstraal van de brug maakt het mogelijk om de brug met één draagboog uit te voeren. De jury heeft veel waardering voor deze creatieve oplossing.”

De genomineerden in deze categorie zijn:

• ‘Gull Wing’-brug, Lowestoft (UK)
• Renovatie Haringvlietbrug, Numansdorp (NL)
• Renfrew Bridge over de Clyde, Renfrewshire (UK)
• Wegbrug over Albertkanaal, Wijnegem (BE)

Laureaat - Fiets- en voetgangersbruggen:

De fiets- en voetgangersbrug Albi in de gelijknamige Franse stad zegeviert in de categorie Fiets- en voetgangersbruggen. Deze deelnamecategorie trok 36 inzendingen, waarvan 5 projecten van de jury een nominatie ontvingen.

Albi, een stad met een rijke geschiedenis, verkreeg in 2010 de status van UNESCO Werelderfgoed voor haar historische centrum. In dit kader werd het idee geboren om een fietser- en voetgangersbrug te creëren die als een uitkraging van een 19e-eeuws spoorviaduct zou fungeren. Het viaduct, dat nog steeds in gebruik is, is een volledig gemetselde structuur van opmerkelijke coherentie. De passerelle, volledig uit staal vervaardigd, is eraan bevestigd en interageert subtiel met de bestaande structuur.

De jury motiveert haar beslissing: “Een voetgangersbrug geplaatst langs een historisch spoorviaduct is een complexe opgave. Een geheel rechtlijnig ontwerp zou tot een wat saai beeld hebben geleid. Ney & Partners in combinatie met MS-A wonnen in 2011 de prijsvraag met een ontwerp gekenmerkt wordt door balkons onder de bogen. De lange periode tussen prijsvraag en realisatie doet vermoeden dat het proces om tot realisatie te komen niet eenvoudig is geweest. De relatief bescheiden integratie van het nieuwe dek met de historische brug is prachtig. Ook het idee om de balkons richting de bogen te situeren is naar idee van de jury een vondst. Zo ontstaat een nieuw geheel dat verrast zonder overdreven te zijn.”

De genomineerden in deze categorie zijn:

• Passerelle Fil de Fer, Verviers (BE) - Creativiteitsprijs
• Solitudobrug, Amsterdam (NL)
• Fiets- en voetgangersbrug over de A7, Bourg-lès-Valence (FR)
• Passerelle des Arts Luxembourg (LU)

Creativiteitsprijs:

In de categorie Fiets- en Voetgangersbruggen deelde de jury eveneens een creativiteitsprijs uit aan de Passerelle Fil de Fer.

De voetgangersbrug Fil de Fer in Verviers (BE), die in juli 2021 door de overstromingen werd weggevaagd, brengt een gasdistributienetwerk over de Vesder. Dit project maakt gebruik van een infrastructuur die in eerste instantie een technische functie heeft (ondersteuning van netwerken) om een brug te ontwerpen voor functioneel gebruik door het publiek. De constructie, gemaakt van weervast staal en met een gewicht van slechts 3,8 ton, bestaat uit een open U-vormig gedeelte met driehoekige openingen waarin de gasleiding is ondergebracht.De volledig in de werkplaats geprefabriceerde loopbrug werd geïnstalleerd met de gasleiding, de houten vloer en de leuningen al gemonteerd.

Jurymotivatie: “De voorlaatste brug op deze locatie is door de overstroming van 2021 weggevaagd. De oudere funderingen zijn hergebruikt en voorzien van een luchtige, efficiënte staalconstructie. De creatieve eenvoud van deze brug is de jury opgevallen. De functie van leidingbrug en voetbrug is elegant gecombineerd. De opengewerkte ligger laat de dubbele functie zien. Een mooi voorbeeld van ‘Less is more!’”