MVRDV ontwerpt glazen gevel voor Tiffany & Co
In de wereld van high-end retail is de gevel van een winkel allang niet meer slechts een scheiding tussen binnen en buiten. Het is een visitekaartje en een kunstwerk in één. Het Nederlandse architectenbureau MVRDV bewijst dit met de oplevering van de nieuwste flagshipstore van Tiffany & Co. in Beijing (China). Gelegen in het bruisende commerciële district Taikoo-Li Sanlitun trekt het gebouw de aandacht met een façade die oogt als een delicate, bewegende stof, maar volledig is opgebouwd uit glas.
Dit project markeert de vijfde keer dat het Rotterdamse architectenbureau de handen ineenslaat met het iconische Amerikaanse juwelenhuis. Waar eerdere ontwerpen in deze reeks al experimenteerden met onverwachte materialen en driedimensionale vormen, zet de vestiging in Beijing een nieuwe standaard in de verwerking van glas. Het ontwerpteam onder leiding van Jacob van Rijs heeft zich laten inspireren door een van de grootste namen uit de geschiedenis van Tiffany: Elsa Peretti.
Een eerbetoon aan Elsa Peretti
De keuze voor Elsa Peretti als muze voor een gebouw is een interessante, maar logische stap. Peretti, die in de jaren zeventig de wereld van juwelenontwerp op zijn kop zette, stond bekend om haar organische, sculpturale en sensuele vormen. Haar ontwerpen waren niet rigide, maar leken te vloeien over het lichaam. Het meest sprekende voorbeeld hiervan is de beroemde Bone Cuff, een armband die asymmetrisch en ergonomisch om de pols golft.
MVRDV heeft precies die vloeibaarheid proberen te vertalen naar een architectonische schaal. De gevel van het pand in Peking is bekleed met duizenden doorschijnende glazen ‘vinnen’. Deze vinnen zijn niet vlak, maar hebben zacht afgeronde randen en zijn in een golvend patroon geplaatst. Hierdoor ontstaat er een effect dat de hardheid van het bouwmateriaal volledig tenietdoet; het gebouw lijkt bijna zacht en tastbaar. Het is een knap staaltje ontwerpen waarbij een object dat op de huid wordt gedragen, de Bone Cuff, wordt uitvergroot tot een structuur van vier verdiepingen hoog.
Het spel van licht en privacy
De locatie in Taikoo-Li Sanlitun is strategisch. Dit is het hart van de luxe retail in de Chinese hoofdstad, een plek waar merken vechten om de aandacht van het winkelend publiek. De winkel bevindt zich op een kruispunt in het noordelijke deel van de wijk. Om deze zichtbaarheid maximaal te benutten, strekken de glazen vinnen zich verticaal uit over de volledige hoogte van twintig meter.
Wat dit ontwerp bijzonder maakt, is de interactie met de voorbijganger. Volgens Jacob van Rijs, mede-oprichter van MVRDV, zorgt de gelaagdheid van de dichte glazen vinnen ervoor dat het licht op een unieke manier wordt versterkt. Wanneer je vanuit een hoek naar het gebouw kijkt, overheerst de vorm van de gevel en lijkt het gebouw gesloten en mysterieus. Het licht filtert door het doorschijnende glas en weerkaatst, wat zorgt voor een dynamisch spel dat verandert naarmate je langs het gebouw loopt. Kom je echter dichterbij en kijk je recht tussen de vinnen door, dan krijg je een directe doorkijk naar het interieur en de collecties die binnen worden tentoongesteld. Dit creëert een interessante balans tussen privacy en openheid, een thema dat vaker terugkomt in het werk van MVRDV.
Techniek in dienst van esthetiek
Een gevel van deze complexiteit vraagt om hoogwaardige techniek, zeker als het gaat om de verlichting. Een Tiffany-winkel is immers niet compleet zonder de signatuurkleur. Het glas is zorgvuldig geselecteerd op zijn natuurlijke blauwe tint, maar de echte transformatie vindt ’s avonds plaats. Dan wordt de gevel van binnenuit aangelicht in het wereldberoemde Tiffany Blue.
Om dit effect te bereiken zonder de strakke lijnen van het ontwerp te verstoren, zijn de verlichtingsmodules onzichtbaar weggewerkt. Ze zijn ingebouwd in de speciaal ontworpen beugels die de glazen vinnen op hun plaats houden. Hierdoor is er geen storende hardware zichtbaar die afbreuk zou kunnen doen aan de subtiele lichteffecten. Het resultaat is een gebouw dat na zonsondergang een diffuse, bijna etherische gloed uitstraalt over de straat.
Duurzaamheid en circulariteit
Naast esthetiek en merkbeleving speelt duurzaamheid een steeds grotere rol in de moderne architectuur, ook in de wereld van ultra-luxe. MVRDV heeft bij dit project nadrukkelijk gekeken naar de levenscyclus van de materialen. De glazen vinnen zijn vervaardigd uit verantwoord gerecycled materiaal en zijn lokaal geproduceerd, wat de ecologische voetafdruk van het transport minimaliseert.
Bovendien is de constructie zo ontworpen dat deze in de toekomst demontabel is. De gevel is niet permanent verlijmd of gegoten, maar mechanisch bevestigd. Dit betekent dat de glazen elementen en de bevestigingsbeugels in de toekomst eenvoudig verwijderd kunnen worden zonder schade aan te richten. Aan het einde van de levensduur van de gevel kunnen deze onderdelen worden hergebruikt of opnieuw worden gerecycled. Dit principe van circulariteit is kenmerkend voor de huidige visie van MVRDV, dat probeert om zelfs in commerciële projecten verantwoorde keuzes te maken.
